Petycja na rzecz certyfikowanej jakości wyrobów tekstylnych, odzieżowych i skórzanych 
(TCL – textile – cloth – leather)

O przejrzystość przebiegu produkcji, składu i pochodzenie produktów sektora tekstylnego, odzieżowego i skórzanego 

Poprawa zdrowia i warunków ochrony bezpieczeństwa populacji powinno stać się celem społeczności międzynarodowej

W ciągu ostatnich lat Europa stanęła przed narastającą troską i pytaniem dotyczącym poprawy zdrowia i warunków bezpieczeństwa w sektorze tekstyliów, odzieży, obuwia oraz akcesoriów (sektorów będących częścią tak zwanego „sistema moda” – systemu mody), ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka wynikającego z użycia chemikaliów zarówno przy produkcji wyrobów jak również korzyści dla użytkowników ostatecznych – obywateli i konsumentów krajów Unii Europejskiej.

Jeśli chodzi o zdrowie i bezpieczeństwo, większa uwaga i szersza wiedza społeczna na temat użycia chemikaliów w cyklu produkcyjnym, połączona z kontrolą poświadczoną przez władze publiczne, z pewnością zredukuje ryzyko chorób zawodowych pracowników i zapewni lepszą gwarancję zdrowia konsumentów.

 Polityka ochrony praw konsumenta jest kluczowym elementem strategicznego celu Komisji Europejskiej, który polega na poprawieniu jakości życia wszystkich obywateli Unii Europejskiej. Efektywność takiej polityki opiera się na prawodawstwie i innych działaniach mających na celu promowanie interesów, zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów Rynku Wewnętrznego, w celu zapewnienia odpowiedniego podjęcia spraw konsumenckich odnoszących się do wszystkich polityk Unii Europejskiej i uzupełnienia polityk ochrony konsumentów prowadzonych w poszczególnych krajach członkowskich UE.

 Wzrost w przepływach handlu międzynarodowego i postępująca eliminacja barier celnych, naraża jednak sektor tekstylny na nowe ryzyka związane z wejściem na rynek handlu takich produktów tekstylnych, odzieżowych, skórzanych i obuwniczych, których proces produkcji znajduje się poza kontrolą, ponieważ bardzo często w toku ich wytwarzania używane są produkty i procesy, które nie są już dozwolone w Europie.

Takie nowe sytuacje mogą powodować zwiększone wystawienie na ryzyko zdrowia konsumentów. Skóra jest częścią ciała najbardziej narażoną na niebezpieczne substancje, które prowadzą do zwiększonej ilości alergii i zapalenia skóry wywołanych kontaktem z odzieżą wśród populacji Europy, wzrost patologii dermatologicznych potwierdzonych szczególnie u najmłodszych kategorii wiekowych.

 Tekstylia, odzież i inne produkty sektora TCL (textile – cloth – leather; tekstylno – odzieżowo – skórzanego) stanowią jeden z najczęstszych powodów zapaleń skóry i alergii kontaktowych, mogą także zawierać drażniące, toksyczne i rakotwórcze substancje zabronione przez europejskie normy oraz indywidualne przepisy krajów członkowskich.

 W tym zakresie poszczególne kraje europejskie wprowadziły dyrektywę 2002/61/EC Parlamentu Europejskiego oraz Rady z 19 lipca 2002 r., która zakazuje obecności w produktach finalnych azokolorantów (azocolourants) w postaci zidentyfikowanych 22 aromatycznych aminów uważanych za rakotwórcze.

 Zapalenia skóry wywołane kontaktem z drażniącą odzieżą generalnie kojarzone są z produktami chemicznych i barwnikami, które dodawane są w niewłaściwy sposób do włókien odzieżowych podczas procesu ich wytwarzania i wykańczania. W szczególności odpowiedzialnymi za nie składnikami są wykańczalniki, barwniki, metale, kauczuki i kleje.

Jednak również środki wybielające, biocydy (biocides), nadające własności niepalne i inne są rozpoznawalne jako substancje wywołujące podrażnienia skóry.

 Liczne  badania prowadzone na poziomie międzynarodowym pozwoliły na stworzenie modeli określających ryzyka związane z narażeniami skóry na substancje toksyczne i rakotwórcze. Na podstawie tych studiów zostały zaangażowane i są konsekwentnie rozwijane liczne prawne środki zapobiegawcze.

 Kwestia ryzyka związanego z narażeniem skóry na podrażniające, niszczące i alergizujące substancje obecne w ubraniach musi zostać skutecznie rozwiązana.

 Bazując na tych przesłankach oraz rozważając normy jakie obowiązują w UE w sprawie ochrony i bezpieczeństwa konsumentów, stwierdzamy, że operatorzy sektora tekstylno-odzieżowego powinni być w stanie zidentyfikować w łańcuchu produkcyjnym jego dokładnych uczestników dostarczających jakichkolwiek produktów tekstylnych lub jakichkolwiek akcesoriów przeznaczonych dla konsumentów. W takim wypadku operatorzy powinni posiadać system oraz odpowiednie procedury zapewniające podawanie odpowiednich informacji do dyspozycji kompetentnych władz, które ich wymagają.

 Z tych powodów apelujemy do

 Komisji Europejskiej o:

1.       Zapewnieni, we współpracy z właściwymi Ministerstwami krajów członkowskich UE, społecznymi i gospodarczymi partnerami, klarownej definicji „ryzyka wynikającego z produktów tekstylnych, odzieżowych, skórzanych, obuwniczych i akcesoriów” zarówno w procesie ich produkcji, jak również podczas użytkowania, które mogłyby być wprowadzone w życie, zgodnie z regulacją unijną 1907/2006 (REACH) poprzez instytucję narodowych obserwatoriów szacujących ryzyko dla zdrowia ludzkiego w oparciu o doświadczenie zdobyte w poszczególnym kraju członkowskich;

2.       Rozszerzenie na wszystkie kraje członkowskie wymogu tworzenia, aktualizacji oraz współpracy w sieci specjalnych narodowych baz danych mających na celu zbieranie i monitoring wszelkich substancji chemicznych używanych w procesie produkcji w sektorze tekstylno-odzieżowo-skórzanym;

3.       Dążenie do większej koordynacji z poszczególnymi krajami członkowskimi w zakresie przekonywania i komunikowania z kompetentnymi instytucjami ochrony zdrowia na rzecz monitoringu zdrowotnego i bezpieczeństwa produktów tekstylnych i ich akcesoriów, ze szczególnym uwzględnieniem kontroli celnych dóbr wchodzących na rynek europejski;

4.       Promocję definicji i doświadczalności procesu nakierowanego na gwarancję znajomości kompleksowego przebiegu procesu wytwarzania produktów tekstylno-odzieżowo-skórzanych przeznaczonych do konsumpcji na podstawie wymogów zdrowotnych i warunków bezpieczeństwa, w uzgodnieniu z głównymi podmiotami gospodarczymi, w celu zalecenia ich obowiązkowego zastosowania na Rynku Wewnętrznym;

5.       Popieranie i promowanie rozwoju oraz wykorzystania technologii przystosowanych dla poznania kompleksowego przebiegu procesu wytwarzania produktów sektora tekstylno-odzieżowo-skórzanego produktów przeznaczonych do konsumpcji, ze szczególnym uwzględnieniem technologii rozwojowo-badawczych.

6.       Dążenie ku podniesieniu świadomości europejskich konsumentów w zakresie ryzyk zdrowotnych związanych z użyciem groźnych substancji w produktach tekstylno-odzieżowo-skórzanych, poprzez promocję szczegółowej reklamy i kampanii informacyjnych.

Do krajów członkowskich o:

1.        Zobowiązanie się do akceptacji Dyrektywy Europejskiej dotyczącej wprowadzenia obowiązkowego etykietowania pochodzenia, przynajmniej dla produktów sektora tekstylno-odzieżowego importowanych na Rynek Wewnętrzny;

2.        Wprowadzenie jasnej definicji i monitoringu produktów zdefiniowanych jako niebezpieczne dla zdrowia konsumentów, włączając w to najważniejsze podmioty gospodarcze sektora oraz powołując kompetentne podmioty ds. monitoringu i kontroli zdrowia, wraz z definicją sankcji przypisanych do łamiących je nieuczciwych producentów, importerów oraz dystrybutorów;

3.        Zapewnienie pełnego wdrożenia szybkiego systemu alarmowania RAPEX, na bazie którego odpowiednie departamenty właściwych ministerstw i instytucje zidentyfikowane przez kompetentne władze na poziomie każdego z krajów członkowskich, mogłyby stosować inspekcje i pobrania próbek tekstyliów w miejscach ich produkcji, podczas ich przechowywania w magazynach, a także sprzedaży, czy też użytkowania produktów tekstylnych i akcesoriów, włączając w to porty przeładunkowe oraz środki transportu;

4.        To, by wspomniane wydziały i instytucje mogły także stosować przejmowanie dóbr i, jeśli to niezbędne, dla ochrony zdrowia publicznego, ich niszczenie. W każdym przypadku, taki departament lub urząd powinny stosować środki biorące pod uwagę zasadę prewencji i działać z poszanowaniem Traktaty ustanawiającego Wspólnotę Europejską, w szczególności artykuły 28 i 30, w celu zastosowania środków proporcjonalnych do ciężaru jakościowego ryzyka;

5.        Przystąpienie do identyfikacji i nagłośnienia działalności sieci akredytowanych laboratoriów i laboratoriów drugiego poziomu zajmujących się analizowaniem próbek tekstyliów w imieniu stron trzecich, które w codziennym prowadzeniu swoich interesów używają udostępnionego przez kompetentne władze ochrony zdrowia publicznego podręcznika poprawności proceduralnych celem samo-monitoringu, w uzgodnieniu z głównymi przedstawicielami stowarzyszeń na pozornie narodowym oraz z sektora tekstyliów i ochrony interesów konsumenckich;

6.        Zapewnienie instytucjom Narodowych Obserwatoriów możliwości badań i studiów na poziomie Unii Europejskiej, na rzecz wykrywania niepożądanych skutków użytkowania produktów tekstylnych i alergii skórnych.

Bruksela, wrzesień 2007



1. Patrz propozycja instytucji Narodowego Obserwatorium w zakresie alergii kontaktowych produktów użytkowych przemysłu tekstylnego (Osservatorio nazionale delle deramatiti da contatto da prodotti di utilizzo nell industria tessile), Ministerstwo Zdrowia, Włochy

2. Na przykład Ustawa 2074 Parlamentu Włoskiego w zakresie Dyspozycji dla bezpieczeństwa produktów tekstylnych i produktów powiązanych z nimi, z 15.12.2006, sekcja 3 i 4 (tytuł przetłumaczony

3. Załącznik II do dyrektywy 2001/95/EC Parlamentu Europejskiego i Rasy, z dn. 3 grudnia 2001

Federacja Niezależnych Samorządnych Związków Zawodowych Przemysłu Lekkiego

Plac Zwycięstwa 13, 90-047 Łódź