Komunikat z aktualnych prac Zespołu Trójstronnego d/s Przemysłu Lekkiego 

Światowy kryzys finansowy w znacznym stopniu wpłynął na pogorszenie się kondycji finansowej przedsiębiorstw przemysłu lekkiego w naszym kraju. W związku z powyższym zarówno Federacja NSZZ Przemysłu Lekkiego, jak i Polska Izba Odzieżowo-Tekstylna, przy pomocy wspólnie opracowanych ankiet, podsumowały dane o aktualnej sytuacji w przemyśle lekkim. W dniu 15.12.2008 r. Federacja NSZZ PL zorganizowała spotkanie strony społecznej Zespołu Trójstronnego, które prowadził Zbigniew Kaniewski, na którym omówiono wnioski wynikające z otrzymanych materiałów ankietowych. W wyniku dyskusji strona społeczna przyjęła następujące postulaty pod adresem Rządu do przedstawienia na Zespole Trójstronnym d/s Przemysłu Lekkiego.

1.   Przejawy kryzysu gospodarczego zostały określone w następujący sposób /odsetek firm/:

a/ spadek zamówień eksportowych – 64,5 % od 4-100% wolumenu

b/ spadek zamówień krajowych – 77% od 10-100% wolumenu

c/ograniczenie kredytów obrotowych – 25/%

d/ ograniczenie kredytów inwestycyjnych – 27%

e/ pogorszenie płynności finansowej z tytułu spadku sprzedaży – 60,4 %

f/ pogorszenie płynności finansowej z tytułu zatorów płatniczych- 64,5%

g/pogorszenie płynności finansowej z tytułu braku dostępu do kredytów – 27%

2.   56% firm przewiduje ograniczenie zatrudnienia, a proces ten w dużej skali rozpocznie się z początkiem lutego przyszłego roku.

3.   Zdaniem 80% firm rząd powinien wprowadzić bezpośrednie mechanizmy wsparcia przedsiębiorstw

4.   Po przeanalizowaniu propozycji przedsiębiorstw, w opinii strony społecznej Zespołu mechanizmy te winny koncentrować się w następujących obszarach:

a/z zakresu ogólnej problematyki ekonomiczno-finansowej:

-wpływ na politykę banków w odniesieniu do kształtowania kredytowego ryzyka sektorowego

-wprowadzenie za pośrednictwem BGK systemu państwowych gwarancji kredytowych dla przedsiębiorstw, szczególnie małych i średnich ujmujących:

- problem zabezpieczenia kredytów umowami na sprzedaż produktów i usług:

- gwarancja na udział własny w realizacji projektów współfinansowanych ze środków UE

-wprowadzenie elastycznych form współfinansowania kosztów osobowych przedsiębiorstw z funduszu pracy, a w szczególności z FGSP na przejściowe, udokumentowane okresy braku zamówień, co będzie stanowić korzystną dla państwa i przedsiębiorstw alternatywę wobec zwolnień pracowników i bezwzględnego wzrostu bezrobocia,

-przejęcie przez ZUS obowiązku wypłaty zasiłku za cały czas choroby, rygorystyczne podejście do nieuczciwych zwolnień chorobowych traktowanych jako „ucieczka” przed wypowiedzeniami umów o pracę

- zmniejszenie stawek VAT-u jako metoda na ożywienie konsumpcji:

- przyjazny i szybki system odraczania i rozkładania w czasie należności budżetowych:

-wprowadzenie ulg podatkowych dla przedsiębiorstw inwestujących:

     -uproszczenie procedur pozyskiwania środków z funduszy europejskich.

b/ w sferze zamówień publicznych

-zobligowanie zamawiających do publikowania szybkiej i kompletnej informacji o planowanych zamówieniach na 2009 rok, zawierającej podstawowe dane o asortymentach, ilościach, planowanych terminach ogłoszenia przetargów, planowanych terminach dostaw,

-informacja o zamiarze zakupu nowych lub zmienionych asortymentów /planowane specyfikacje techniczne bądź oczekiwane parametry użytkowe/

-wydłużenie terminów składania ofert - szczególnie, gdy wymagany jest nowy wzór wraz ze stosownymi certyfikatami z akredytowanych laboratoriów

- obligatoryjne powierzenie opracowania wymagań technicznych polskim jednostkom naukowo-badawczy zwłaszcza wówczas, kiedy zamawiający nie dysponują własnym zapleczem zdolnym do prawidłowego i optymalnego opracowania warunków technicznych przedmiotu zamówień:

- obowiązkowe wprowadzenie do oceny ofert kryteriów poza cenowych, jako sposobu ochrony rynku zamówień publicznych przed importem;

- ustalenie maksymalnego, osiągalnego dla większości przedsiębiorstw poziomu środków finansowych lub zdolności kredytowej w relacji do wartości zamówienia

c/ w sferze eksportu i importu

- koncentracja środków na promocje eksportu, uczestnictwo w targach, doradztwo prawno-finansowe – efektywna współpraca w tym zakresie z samorządem gospodarczym,

-zbudowanie systemu efektywnego wspomagania polskich przedsiębiorstw w zdobywaniu zagranicznych zamówień publicznych /szczególnie z obszaru UE/

-aktywne i skuteczne działania rządu na rzecz likwidacji barier przed importem z Polski /szczególnie w krajach ościennych/

-ograniczenia nadmiernego, szkodliwego dla produkcji krajowej importu, szczególnie z krajów azjatyckich /rygorystyczne kontrole towarów z importu w kontekście bezpieczeństwa produktów/

W dniu 16.12.2008 r. odbyło się posiedzenie Zespołu Trójstronnego d/s Przemysłu Lekkiego Strona rządowa reprezentowana była min. przez :

·      Wiceministra Gospodarki Rafała Baniaka

·      Wiceministra Skarbu Państwa Panią Joannę Schimid

Na posiedzeniu Zespołu strona społeczna przedstawiła opracowane i przytoczone wcześniej wnioski.

Ponadto Izba Bawełny w Gdyni zgłosiła istotne wnioski dodatkowe , które zostały włączone do postulatów strony społecznej.

Przewodniczący Federacji NSZZ Przemysłu Lekkiego, Zbigniew Kaniewski przedstawił również wnioski wynikające z materiału zaprezentowanego w imieniu strony społecznej na Konferencji Dialogu w Brukseli w listopadzie br. (wystąpienie to znajduje się na stronie internetowej Federacji ). Zespół uznał, aby materiał ten włączyć zarówno do dokumentacji Zespołu Trójstronnego, jak i przekazać Ministrowi Gospodarki do wykorzystania w dalszych pracach rządu.

Przewodniczący Zbigniew Kaniewski mając na uwadze pogarszającą się sytuację w przemyśle lekkim, zgłosił również wniosek, aby przyspieszyć wdrażanie w życie treści zawartych w „Harmonogramie działań na rzecz przemysłu lekkiego” .

Po dyskusji Zespół przyjął następujące ustalenia:

1.   Ministerstwo Gospodarki w trybie pilnym prześle wszystkie wnioski przedłożone przez stronę społeczną do zainteresowanych resortów, w celu przygotowania spójnego stanowiska rządu na najbliższe posiedzenie Zespołu

2.   Wiceminister Baniak przekazał informacje o tym. że konsultacje międzyresortowe nad Harmonogramem jeszcze trwają, ale sądzi, że w bieżącym roku Harmonogram ten zostanie przyjęty przez Radę Ministrów

3.   W drugiej połowie stycznia 2009 r. odbędzie się kolejne posiedzenie Zespołu Trójstronnego d/s Przemysłu Lekkiego, na którym strona rządowa przedstawi zamierzenia wobec wniosków przedłożonych przez stronę społeczną

4.   Strona społeczna podjęła zobowiązanie, że jeżeli zajdzie taka potrzeba, to może brać udział w dalszych konsultacjach resortowych w celu lepszego dopracowania przedstawionych wniosków

Poniżej przedstawiamy wnioski opracowane przez Izbę Bawełny w Gdyni

Gdynia 15 grudnia 2008r.

Stanowisko Izby Bawełny w Gdyni na posiedzenie Zespołu Trójstronnego ds. Przemysłu Lekkiego w dniu 16 grudnia 2008r

Obecny kryzys finansowy rynków światowych radykalnie obnażył słabości obecnej gospodarki globalnej. Już w tej chwili widać jego wpływ na rynek tekstylny- przykładowo jeden z większych światowych producentów maszyn włókienniczych odnotował spadek zamówień i sprzedaży w roku 2008 odpowiednio o 65% i 30% w porównaniu z rokiem poprzednim. Dane te w sposób bezpośredni można transportować na produkcję w tym sektorze. Większe firmy podejmują radykalne działanie oszczędnościowe ( ograniczanie liczny pracowników, skracanie czasu pracy, cięcia w wydatkach inwestycyjnych).

Biorąc pod uwagę jednoznaczne opinie ekspertów na temat pogłębiającej się recesji oraz bieżące doniesienia z europejskiego i polskiego rynku potwierdzające gwałtowny spadek obrotów handlowych, zmniejszenie zatrudnienia etc. uważamy za niezbędne zaostrzenie polskiego stanowiska wobec prowadzonej przez Unię Europejską polityki „otwartych drzwi”, przynoszącej wymierne korzyści krajom trzecim i nie zapewniającej adekwatnego dostępu do rynku przedsiębiorcom europejskim eksportującym na rynki światowe .

Poniżej kilka postulatów, które – w naszej ocenie – wymagają zdecydowanej postawy:

1.                 Stanowisko wobec będących w trakcie negocjacji umów o wolnym handlu z Koreą, Indiami, krajami ASEAN oraz we wszelkich innych negocjacjach handlowych.

W istniejących warunkach wszelkie umowy o wolnym handlu ułatwiające producentom z krajów trzecich, a w szczególności z „emegring countries” wprowadzanie ich produktów na rynek europejski jest aktem wręcz nieprzyjaznym dla rodzimego przemysłu. W negocjacjach wszystkich szczebli, tak w ramach WTO, jak i w negocjacjach UE- Chiny pojawiają się silne naciski na otwieranie rynku europejskiego dla jak najszerszych grup towarowych HS, a tymczasem przykładowo Chiny deklarują ułatwienia w dostępie do swojego rynku ca 5% grup HS. Większość krajów trzecich w ramach umów o wolnym Handlu oferuje – w zamian za znaczące polepszenie dostępu ich towarów do rynku europejskiego- głównie obietnice uwolnienia / obniżenia ceł za kilka lat/. Ta polityka nie może być dłużej akceptowana Wszelkie ustępstwa w dostępie do rynku europejskiego muszą gwarantować natychmiastową, równorzędną wzajemność tu i teraz, a nie obietnice na przyszłość.

2. Stanowisko wobec Reguł Pochodzenia towarów

Najwyższa pora skończyć z manipulowaniem przy regułach pochodzenia towarów.

Europejski sektor przemysłowych od ponad dwóch lat walczył z próbami

„liberalizacji” reguł pochodzenia. Należy zostawić je w istniejącej formie. Ponadto

już w tej chwili kierunki negocjacji niektórych umów o wolnym handlu de facto

zaprzeczają idei utrzymania najkorzystniejszych reguł generalnego systemu preferencji

dla krajów najmniej rozwiniętych, bowiem kraje mające mocną pozycję konkurencyjną w poszczególnych sektorach /sektor tekstylno-odzieżowy jest tego dobitnym przykładem/ otrzymują porównywalne preferencje w dostępie do rynku europejskiego.

5.                 Problem nieuczciwej konkurencji, stosowania przez kraje subsydiów niezgodnych z regulacjami WTO

Należy zdecydowanie wesprzeć działania Stałego Przedstawiciela USA przy WTO w sprawie badania subsydiów stosowanych tak przez rząd chiński jak władze poszczególnych regionów/prowincji – należy skończyć z akceptacją prowadzonej przez Chiny polityki nieodpowiadania na niewygodne pytania i grania na zwłokę /na ostatnie zapytanie o niezgodne z przepisami WTO subsydia rząd chiński odpowiedział, że musi przeprowadzić szeroko zakrojone badania, aby sprawdzić ten zarzut – kolejna gra na czas.

4. Problem nieuczciwych praktyk handlowych, fałszowania świadectw pochodzenia towarów, ich składu chemicznego, wprowadzania na rynek europejski produkowanych w krajach trzecich wyrobów szkodliwych dla zdrowia konsumentów.

Należy zaostrzyć kontrolę, wymagania i kary wobec importerów, zwiększyć nadzór celny

Federacja Niezależnych Samorządnych Związków Zawodowych Przemysłu Lekkiego

Plac Zwycięstwa 13, 90-047 Łódź